COVID-19 krizi, kendisini en çok ürünlerin tedariği konusunda gösterir halde. Küresel tedarik zincirinde bu durumdan en çok tıbbi malzemeler zarar görüyor.

ABD’li şirketler, COVID-19 test kitleri, personel için koruyucu ekipman ve nefes cihazları gibi tıbbi ekipmanları kendileri üretmek yerine bir tedarik zinciri üzerinden temin ediyordu. Büyüyen nefes cihazı yetersizliğini gidermek amacıyla dünya çapında açık kaynaklı hareketler hız kazanmış durumda.

Uluslararası düzeyde, Çin’in artık COVID-19 vakaları azaldığı için üretim tesisleri de yavaş yavaş harekete geçmeye başladı. Talebin kritik boyutta önemli olduğu bu günlerde faaliyete geçen fabrikalar miktar olarak önemli olmasa bile hayati açıdan önemli derecede arz üretiyor. 

Diğer taraftan, müzakere edilmesi belki aylarca süren milyonlarca dolarlık sözleşmeler artık sadece birkaç saat içerisinde nihayete eriyor. Ancak bu durumların bir olumsuzluklarından birisi, salgın sebebiyle ticari sistemde; arz, talep ve finansman konusunda güven problemi doğmuş olması. 

İşin başka bir tarafında ise, hükümetler ve sağlık sistemlerinin getirdiği kafa karıştırıcı derecede karmaşık her devlet ve sağlık sistemi için özel standartlar bulunmakta (Avrupa standartları veya ABD’deki FDA standardı gibi). Bu standartlar şu anki talebi karşılayabilmek adına neredeyse her hafta güncellenir hale gelmiş durumda. 

Hükümetler, kriz sebebiyle artan talebi karşılayabilmek için eski hantal tedarik sistemlerinin eksikliklerini giderip üstesinden gelme mücadelesi veriyor. Ancak bu durumda da, hükümetlerin finansal mekanizmalarını gereken yer ve zamanda çalıştıramadıkları için ihtiyaç duydukları tedarikleri kaçırıyorlar. 

Dünya çapında birçok tedarikçi, güvenilir alıcılarla komisyoncuları birbirinden ayırmak için ücretlerini peşin talep ediyorlar. Diğer taraftan, tıbbi ve kişisel koruyucu ekipman üretimi konusunda birçok hileli eylemlerin olduğuna dair raporların da yayınlanması artış gösteriyor. Hileli ürünlerin en büyük sakıncası, ihtiyaç duyulan bu kritik ürünlerin talep edildiği zamanda istenilen yerde olmaması sebebiyle hayati tehlikelere yol açabilmesi olası. 

İlginizi Çekebilir:  Ripple yükseliş trendinde: Yüzde 27'lik artış

Toplamamız gerekirse, küresel çapta tıbbi tedarik zincirinde şu an ciddi bir güven sorunu olduğu gözüküyor.

Tıbbi tedarik zincirinin karşılaştığı 5 sorun

  1.  Ürün gereksinmeleri; her ülkenin sağlık sistemi farklı olduğu için fabrikaların üretim sürecinde bu koşulları sağlayamaması.
  2.  Tedarikçi güvenilirliği; tedarikçilerin doğru ekipmanı, doğru kalitede ve zamanda üretip üretememesi.
  3.  Finansal boyut; fabrikaların uzun süre sonra tekrar aktifleştikleri için tekrar üretime başlayabilmek için siparişi aldıkları kurumlardan peşin ücret talep etmesi.,
  4.  Gümrük sertifikaları; tıbbi ekipmanın taşınmasında ve hızlı bir şekilde faaliyete geçilmesinde belirli sorunlara yol açması. 
  5.  Lojistik takip; tıbbi ekipmanların hassas olması sebebiyle, doğru zamanda doğru şekilde yüklenip, doğru şekilde taşındığına emin olunması (örn; farmasötik ürünlerin sıcaklık hassasiyetleri)

Blockchain nedir?

Blockchain, küresel tıbbi tedarik zincirinin engelini kaldırabilir ve tüm taraflar arasındaki güveni güçlendirebilir.

Blockchain, Bitcoin gibi kripto para birimlerinin altyapısı olmasının yanı sıra malzemelerin provenansını sağlamak için kullanılan bir akıllı sözleşme teknolojisidir. Sürdürülebilir ekosistemlerde, blockchain; minerallerin, deniz ürünlerinin, taze ürünlerin ve orman ürünlerinin etik kaynağını doğrulamak için kullanılmaktadır.

Sözleşmeleri merkezi olmayan bir şekilde düzenleyen ve finansal ödemeleri böyle bir mekanizma üzerinden yürütülmesine olanak sağlayan ve gizlilik açısından derin bir şifreleme sistemi kullanan bir teknolojidir. Hem özel hem de açık kaynaklı blok zincir sistemleri oluşturulabilir. Her sistem koordinasyonu ve işbirliğini teşvik eder, belirli bir tarafın piyasa üzerinde çok fazla kontrole sahip olması durumunda hızlı anlaşmazlık çözümleri sağlar.

Blockchain’in tıbbi tedarik zincirinde nasıl bir rolü olabilir?

Dünya çapında arz talebinin arttığı kritik durumlarda; Sağlık Sistemleri hangilerinin güvenilir üretim kapasitelerine sahip olduğunu doğrulayamaz, geleneksel tedarik zincirleri küresel olarak bozulur, yeni tedarikçiler güvenilirlik sorunlarıyla karşı karşıya kalır, tedarikçiler güvenilir alıcıları ayırt etmeye veya üretim envanterinin satılmasını sağlamaya çalışmakta. 

İlginizi Çekebilir:  NBA Blockchain Komitesi kuruldu: Milyarderlerden Mark Cuban ile Joe Tsai de üye oldu

Geleneksel ekipmanlara baktığımızda, google formları veya excel dökümanları ile tedariklerin not alındığını, yasal sözleşmelerin belirsiz odluğunu, alıcıların fabrikaların kapasitelerini doğrulamak için seyahat edemediğini görüyoruz.

Güven eksikliği bu pazarın hareket etmesinin önündeki en büyük engeldir ve bu pazar ne yazık ki önümüzdeki haftalar için olabildiğince hızlı hareket etmek zorundadır.

Blockchain’in yardımcı olacağı 5 konu

  1.  Ürün gereksinimleri; sağlık sistemlerinin, fabrikaları neredeyse bir üretim müzayedesinde olduğu gibi en son ürün gereksinimleri ve özelleştirmeleri ile sürekli güncellenmesi için bir mekanizma sağlayacaktır.
  2.  Tedarikçi güvenilirliği; sağlık sistemlerinin, hangi fabrikaların yüksek kalite kontrolüne sahip olduğunu ve gerekli niteliklere ve üretim hacimlerini karşılayabilecek kapasiteye sahip olup olmadığını güvenilir bir şekilde değerlendirebilmesine olanak sağlar.
  3.  Finansal ödemeler; fabrikalara ön ödemeli üretim aşamaları üzerine işletme sermayesi olarak verilen ve arzın tedarik zincirinin bir sonraki adımına geçtikçe fabrikalara ön ödemeli blockchain destekli ödeme yapmak için bir ticaret finans mekanizması olarak hareket kabiliyeti sağlar.
  4.  Gümrük sertifikaları; blockchain tabanlı oluşturulacak olan gümrük sertifikaları, birçok ürünün ihracatını düzenlemek için kullanılabilir ve burada uygulanabilir.
  5.  Lojistik takibi; blockchain tabanlı provenans takibi ile oluşan tedarik zincirinde şeffaflığı sağlamak için malzemelerin dünya çapında güvenli bir şekilde izlenmesine olanak sağlayacaktır.

Blockchain için daha geniş bir kullanım alanı var mı?

ABD Kongresi’nin 2 trilyon dolarlık Ekonomik Teşvik Paketiyle ilgili yaptığı çalışmada, bir blockchain çözümü ile şirketlerin böyle bir pakette belirlenen koşullara uymaları konusunda yardımcı olabilir.

Örneğin, çalışanlarının elde tutulmasını garanti etmek, şirketlerini yeniden inşa etmek için yeni standartlar taahhüt etmek (örneğin, idari tazminat karşılığında, hisse geri alımları gibi).

Blockchain aynı zamanda, Paris Anlaşması uyarınca, bağlılık gerektiren düşük karbon standartları etrafındaki taahhütlere de uygulanabilir. Bu, bir nesilde karşılaşılan hiçbir şeye benzemeyen bir mücadele çabasıdır.

İlginizi Çekebilir:  Tom Lee'den yeni Bitcoin-FOMO iddiası!
Bitcoin ve kripto paralarla ilgili en güncel ve son dakika haberlerine anında ulaşmak için Gazetecoin.com'u Twitter’da takip edin, Google News’te takip edin, Instagram’da takip edin, Facebook sayfamızı beğenin ve Telegram kanalımıza katılın!

Eskişehir Osmangazi Üniversitesinde Siyaset Bilimi öğrenimi görmekteyim, geleceğin politikalarının kripto paralar ve getirdikleri teknolojilerden geçeceği görüşüne sahip olduğum için yaklaşık 3 yıldır kripto paralarla ilgileniyorum.